# CNC post processor nedir? Makinenize uygun G-code nasıl üretilir

Yayın: 11 Kasım 2026 · Yazan: moducut

*Aynı kesim, farklı CNC makinelerinde farklı G-code ister. Post processor (post işlemci) nedir, ne işe yarar, makine profili nasıl doğru kurulur? Mobilya atölyeleri için açıklama.*

> **Kısa cevap**
> Post processor (post işlemci), programın hesapladığı kesim yolunu belirli bir CNC makinesinin kontrol ünitesinin anladığı G-code biçimine çeviren katmandır. Kesim aynı olsa da makineler başlık satırlarını, takım değişimini, mil komutlarını ve sıfır noktasını farklı bekler. Bu yüzden mobilya CNC programında her makine için doğru kurulmuş bir makine profili (post) gerekir; yanlış post, makinenin dosyayı okumamasına ya da hatalı kesmesine yol açar.

## Post processor ne işe yarar?

Mobilyaya özel bir program önce makineden bağımsız bir kesim planı hesaplar: hangi parça, hangi sırayla, hangi takımla, hangi derinlikte kesilecek. Bu plan henüz makinenin okuyabileceği bir dosya değildir.

Post processor bu planı alır ve makinenizin "dilinde" yazar. G-code ortak bir dil gibi görünse de her kontrol ünitesinin kendi lehçesi vardır. Örneğin:

- Dosyanın başında hangi satırlar olmalı (mutlak koordinat, birim, iş sıfırı)?
- Takım nasıl değiştirilir; otomatik değiştiricide hangi komut, elle değişimde nasıl duraklanır?
- Mil (spindle) ne zaman çalıştırılır, ne zaman durdurulur?
- Dosya nasıl biter; makine park noktasına mı gider?
- Satır numarası, yorum satırı kullanılır mı?
- Ondalık sayılar kaç basamakla yazılır?

Bu soruların cevabı makineden makineye değişir. Post processor bu cevapları bir kez tanımlar; sonraki her iş için aynı kurallarla dosya üretir.

## Post processor ile makine profili aynı şey mi?

Günlük kullanımda çoğu zaman aynı anlamda kullanılırlar, ama makine profili daha geniştir. Post processor dosyanın yazım biçimidir; makine profili ise buna ek olarak makinenin fiziksel bilgilerini de taşır.

| Makine profilinde | Ne anlatır |
|---|---|
| Post (yazım biçimi) | Başlık, bitiş, takım değişimi, mil komutları |
| Tabla ölçüsü | Makinenin kesebileceği en büyük alan |
| Sıfır noktası | Kesimin hangi köşeden başladığı |
| Takımlar | Freze ve matkap çapları, devir, ilerleme hızı |
| Derinlik ayarları | Levhayı tam kesmek için alttan taşma payı |
| Hareket hızları | Boşta hareket, dalma ve kesim hızları |

Yani post doğru olsa bile takım çapı yanlış girilmişse parça ölçüsü bozulur. İkisi birlikte doğru olmalıdır.

## Yanlış post neye yol açar?

Yanlış ya da eksik kurulmuş bir post şu sorunların en yaygın nedenidir:

- **Makine dosyayı açmaz:** Kontrol ünitesi başlık satırını tanımaz ya da beklemediği bir komutla karşılaşır.
- **Takım değişmez:** Dosya ikinci takıma geçmesi gereken yerde ilk takımla devam eder; delik yerine kanal açılır.
- **Kesim yarım kalır:** Derinlik ya da alttan taşma payı yanlışsa parça levhadan tam kopmaz.
- **Ölçü kayar:** Sıfır noktası farklı köşedeyse bütün yerleşim aynalanır ya da kayar.
- **Mil boşta döner:** Mil gereksiz yere erken çalışır ya da park sırasında açık kalır.

Bu hataların bir kısmı fark edilmeden levha harcatır. Bu yüzden yeni bir programa ya da yeni bir makineye geçerken ilk dosya mutlaka hurda bir levhada ya da havada (tabla üstünde, levhasız) denenmelidir.

## Mobilya CNC programında post nasıl kurulur?

İki yol vardır.

### 1. Programın hazır profillerinden seçmek
Program yaygın makineler için hazır profillerle gelir. Makinenizin markası, modeli ve kontrol ünitesi bu listedeyse seçip kullanırsınız. Yine de takım çaplarını ve hızları kendi takımlarınıza göre kontrol etmeniz gerekir.

### 2. Makineniz için profil talep etmek
Makineniz listede yoksa, profil makinenin beklediği biçime göre hazırlanır. moducut'ta tezgâh profilleri bu şekilde açılır: CNC ayarlarından "Tezgâh talep et" ile makinenizin marka ve modelini, kontrol ünitesini ve dosya uzantısını yazarsınız. Profil hazırlandığında güncelleme olarak gelir ve listenizde görünür.

Talep ederken şu bilgileri hazır tutmak işi hızlandırır:

1. Makinenin marka ve modeli
2. Kontrol ünitesi (ör. Mach, Syntec, DSP, Weihong gibi)
3. Makinenin okuduğu dosya uzantısı (.nc, .tap, .gcode…)
4. Mümkünse makinede sorunsuz çalışmış örnek bir dosya
5. Otomatik takım değiştirici var mı, kaç takım?

Örnek dosya en değerli bilgidir: makinenin hangi başlığı, hangi takım değişimini beklediği o dosyada açıkça görünür.

## Post doğru mu, nasıl anlarım?

Makineye göndermeden önce birkaç kontrol yapın:

- **Dosyanın başı ve sonu:** Makinede daha önce çalışmış bir dosyayla karşılaştırın. Başlık ve bitiş satırları benzer olmalı.
- **Takım değişimleri:** Dosyada her takıma geçişte takım değişim komutu var mı?
- **Simülasyon:** Kesimi ekranda izleyin. moducut'ta kesim simülasyonu, takım yolunu ve kesim sırasını levhayı kesmeden gösterir.
- **İlk deneme:** İlk dosyayı hurda levhada ya da düşük hızla deneyin.

G-code satırlarının ne anlama geldiğini [Mobilya CNC'de G-code](/blog/mobilya-cnc-g-code/) yazımızda anlattık.

## Ters yüz işlemleri postu nasıl etkiler?

Bazı parçaların iki yüzünde de işlem vardır: üst yüzde menteşe çanağı, alt yüzde kanal gibi. CNC levhayı tek yüzden işler; ikinci yüz için parça çevrilip ayrı bir program çalıştırılır.

Bu ikinci program da aynı post ile yazılır, ama sıfır noktası ve koordinatlar çevrilmiş parçaya göredir. moducut bu işlemleri ayrı ters işlem programları olarak verir; böylece operatör hangi parçanın çevrileceğini ve hangi programın çalışacağını karıştırmaz.

## Post processor ve mobilya CNC programı seçimi

Bir mobilya cnc programı seçerken "makinemle çalışıyor mu?" sorusu aslında "makinem için doğru post var mı ya da kurulabilir mi?" sorusudur. Değerlendirirken şunlara bakın:

- Makineniz hazır listede mi, değilse profil nasıl ekleniyor?
- Takım, derinlik ve hız ayarlarını kendiniz değiştirebiliyor musunuz?
- Dosyayı makineye göndermeden önce simülasyonda görebiliyor musunuz?
- Ters yüz işlemleri ayrı programa ayrılıyor mu?

moducut'un makine dosyası özelliklerini [G-code ve CNC](/urunler/g-code-ve-cnc/) sayfasında, çizimden makineye akışı [mobilya CNC programı](/blog/mobilya-cnc-programi/) yazımızda bulabilirsiniz.

## Takım ayarları post kadar neden önemli?

Post dosyanın yazım biçimini doğru kursa bile, takım bilgisi yanlışsa kesim yine bozulur. Makine profilinde her takım için şu bilgiler bulunur:

| Takım bilgisi | Yanlışsa ne olur? |
|---|---|
| Çap | Parça ölçüsü bıçak çapının farkı kadar büyük ya da küçük çıkar |
| Devir (mil hızı) | Yanık kenar ya da kırık freze |
| İlerleme hızı | Çok hızlıysa kırık freze, çok yavaşsa yanık ve uzun süre |
| Dalma hızı | Levhaya girişte freze zorlanır |
| Kademe derinliği | Kalın levhada tek geçişte kesmeye çalışmak frezeyi yorar |

Takım ayarlarını bir kez doğru girdikten sonra, takımı değiştirdiğinizde (ör. 6 mm yerine 8 mm freze taktığınızda) profili de güncellemeyi unutmayın. Yeni takımla eski profil, ölçüsü kaymış parça demektir.

### Delik takımları ayrı mı tanımlanır?

Evet. Menteşe çanağı, kavela ve raf pimi delikleri genellikle ayrı matkap uçlarıyla açılır. Otomatik takım değiştiricisi olan makinede program takımı kendisi değiştirir; olmayan makinede dosya takım değişiminde durur ve operatörü bekler. Post, bu duraklamanın nasıl yazılacağını da belirler.

### Kalem işaretleme de bir takım mı?

Bazı atölyeler kesimden önce parçaya kalemle işaret çizer (örneğin bantlanacak kenarı göstermek için). moducut'ta kalem işaretleme ayrı bir kalem takımı olarak tanımlanır; mil dönmeden çizilir. Bu da makine profilinde ayrı ayarlanır.

## Sık sorulan sorular

**Post processor'ı kendim yazabilir miyim?**
Teknik olarak mümkündür, ama küçük bir hata levha harcatır. Makinede çalışmış örnek bir dosyayla profil talep etmek daha güvenlidir.

**Aynı post iki farklı makinede çalışır mı?**
Kontrol üniteleri ve tabla ölçüleri aynıysa çoğu zaman çalışır. Farklıysa her makine için ayrı profil kullanılmalıdır.

**DXF dosyası post gerektirir mi?**
DXF bir çizim dosyasıdır, makine komutu taşımaz; makinenin kendi yazılımı ondan kesim yolu üretir. G-code ise doğrudan makine komutudur ve post gerektirir.

**Makinem listede yoksa ne yapmalıyım?**
moducut'ta CNC ayarlarından "Tezgâh talep et" ile makinenizin bilgilerini gönderin; profil hazırlandığında güncelleme olarak gelir.

**Post değişince eski projelerim etkilenir mi?**
Proje çizimi değişmez; yalnız yeni alınan makine dosyaları yeni profille yazılır. Eski dosyaları yeniden almanız gerekir.

---

Kaynak: https://moducut.com/blog/cnc-post-processor-nedir/ · moducut (destek@moducut.com, 0540 090 06 29, 0541 778 52 17)
